Горæтгæрон районы дарддæр цæуынц Ногиры хиды арæзтадон куыстытæ. Ногæн дæр, зæрондау, 6 æнцойгæнæны уыдзæн. Се ‘хсæн 24-гай метртæ. Йæ фæндаг та, куыд раздæр, афтæ 2 тæлмæй арæзт. Куыстытæ æххæстгæнджытæ пайда кæнынц нырыккон технологитæй æмæ зæрдæ æвæрынц — объект хъуамæ уа фидар, æнцонвадат æмæ æдас. Нæ равдыстыты йæ арæзтады алы ахсджиаг къæпхæны тыххæй дæр афæлгæст саразæм. Цал проценты у цæттæдзинад ныр? Ме ‘мкусджытæ радзурдзысты.
Ногиры хиды 85% цæттæ у. Михайловскæйы ‘рдыгæй зылдон алвæндаг сарæзтой, стæй “æдасдзинады сакъадæхтæ” кæй хонынц, ахæмтæ 3. Асфальтæн йæ фыццаг уæлцъар æмæ бордюртæ — цæттæ. Фæстæдæр фæзуат райдайдзысты зайæгойтæй аив кæнын, рухсы цæджындзтæ дзы æвæрын.
Хиды дæргъ — 136 метры, йæ уæрх — 18-мæ ‘ввахс. Фистæгдзæуæнты тыххæй йæ фæфæтæндæр кодтой. Æппæт цæджындзтæ ныридæгæн æвæрд сты. Объект гидроизоляцимæ цæттæ кæнынц, цæмæй æнцойгæнæнты дон ма райдайа хæрын. Уый фæстæ ма дзы æрмæст асфальт байтауын баззайдзæн.
— Коммуникациты кой куы кæнæм, уæд цардыуаджы системæты цæттæдзинад у 90%. Уæхæдæг дæр æй уынут. Нæ рахиз фарс цæуынц газы хæтæл æвæрæн куыстытæ. Газы хæтæлы фæстæ ма уарыны доны канализаци сараздзыстæм кæронмæ. Ныртæккæ дæр ыл кусæм.
Терчы цыд 10 хаттæй къаддæр нæ бахъуыд ивын, науæд арæзтадон фæзуатыл кусæн нæ, фæлæ æрлæууæн дæр нæ уыдаид. Ныр донвæд объекты æмиас фæуæрæх кæндзысты, науæд æнцойгæнæнты дон хæрын райдайдзæн. Ахæм уавæр сæвзæра, уымæн гæнæн нæй, — фидарæй зæгъынц куыстæххæстгæнджытæ. Зæронд хидæн цæджындзтæ нæ уыд. Ныр та алы быцæуы мидæг дæр 14 сты, 20 метры арфæн.
— Куыстытæ æххæст кæнæн цы къуылымпыдзинæдты тыххæй нæй, ахæмтæ нæм не ‘взæры. Ис лыстæгдзинæдтæ. Зæгъæм, телтæ хъæуы аивазын æмæ цæрджытимæ баныхас кæнын уайтагъд нæ рауайы. Фæлæ æмткæй объекты алыварс чидæриддæр цæры — иууылдæр хорз адæм сты. Уыдонæй аразгæ цы хъуыддаг вæййы, уым нæм фæкæсынц.
Ногиры хид ныккалд 2023-æм азы. Йæ астæуккаг æнцойгæнæн фехæлд. Амондæн, хъыгдард ничи баййæфта. Ныртæккæ объектыл 50 кусæгæй фылдæр ис. Бетонгæнджытæ, æндадзджытæ, асфальтæвæрджытæ архайынц техникæйы 25 иуæджы æххуысæй: хивдæлонгæнæг æмæ нæмæн машинæтæ, крантæ. Нысан — проект афоныл раттын.
— Паддзахадон контрактмæ гæсгæ, объект раттыны æмгъуыд у 2025-æм азы 1 декабры онг. Куыстытæй уыцы иу рæстæг кæнæн кæй ис, уыдон иууылдæр уыцы иу рæстæг æххæст кæнæм. Æмæ, нæ графикмæ гæсгæ, нысангонд фæтк æййафæм.
Ам хид 1972-æм азы сарæзтой. Æнусы ‘рдæг иу кæны Ногир æмæ Михайловскæ. Дзæуджыхъæумæ æмæ горæтæй фæстæмæ фæндаг дæр тынг цыбыр кæны. Объект ногæй аразынц “Инфраструктурæ цардæн” национ проектмæ гæсгæ.
