“Сывæллæттæ, хæст райдыдта” – ацы ныхæстæ куы фехъуыста, уæд ыл цыд 9 азы. Уыцы бон Суанты-Æбиты Зойæ ныртæккæ дæр хорз хъуыды кæны. Сæумæрайсом, цыппар сахатыл хъæуы айхъуыст адæмы хъæр, кæуын, куыйты ниуын. Сындзыхъæуы уæд иунæг радио уыд. Цæрджытæ уымæй базыдтой уæззау хабар.
Суанты-Æбиты Зойæйы æмæ йæ бинонты цард, куыд иннæтæн, афтæ цæхгæрмæ фæивта. Æххормаг, уазал, æппынæдзух тасдзинад, уыцы тухитæ Зойæ æмæ йе ‘мгæрттæн систы æрвылбоны нывтæ. Хъæлдзæг сабибонты бæсты – колхозы быдырты фæллой. Сывæллæттæ ахуыр кæнгæйæ, уыцы иу рæстæг уыдысты хистæрты фарсмæ, æппæт уæззау куыстытæ уыдон кодтой. Фæлæ уавæр æмбæрстой, иууылдæр æнхъæлмæ кастысты уæлахизмæ.
Хъæуæй хæстмæ нæлгоймæгтæ иууылдæр ацыдысты, сæ фæстæ æвзонг лæппутæ дæр. Зойæ æрхæндæгæй мысы: скъолайы 30 рауагъдоны барвæндонæй ацыдысты Фыдыбæстæ хъахъхъæнынмæ, фæстæмæ æрыздæхдысты дыууæйæ.
Хæст цы сабибонтæ фехæлдта, уый хъæуы цæрджыты зæрдæты арф фæд ныууагъта. Сылгоймаг мысы, йæ бинонтæ цы зындзинæдты сæрты ахыстысты, уыдон. Знаг Сындзыхъæумæ куы бахæццæ, уæд сæ хæдзары æрцард комендант æмæ адъютанттæ. Зойæ зæгъы, уæд алчидæр тарст. Хæстмæ ацыд Зойæйы фыды ‘фсымæры лæппу дæр. Хъæбатырæй тох кодта фронты, цæфæй раздæхт хæдзармæ, фæлæ сæйрагдæр – удæгасæй.
Мад сæ æмбæхста хъæды. Зын рæстæг сын сæ цард бахъахъхъæнынæн йæ бон цы уыд, уый кодта. Дыууæ мæймæ оккупаци бирæ хæдзæрттæ бабын кодта. Се ‘мхъæуккæгты ныгæдтой æмæ ныфс дардтой уæлахизыл.
Ацы мысинæгтæ нын бæлвырдæй æвдисынц историйы иууыл уæззаудæр рæстæджытæй советон адæмы уды фидардзинад. Нæ зæрдыл нын лæууын кæны нæ фыдæлтæ ныры фæлтæры сæрибардзинадæн цы аргъ бафыстой, уый.
