Уæззау згъæртæ, зианхæссæг буаргъæдтæ, бактеритæ æмæ микроорганизмтæ — цы ма ис æрвылбон цы дон нуазæм, уым? Ацы фарстæн бæлвырд дзуапп зоны Остъаты Аланæ. Æгас республикæйы донæн дæр анализтæ бирæ азты дæргъы кæны.
Ныр дæр хъуамæ Терчы донæй сиса æмæ йын иртасæнтæ скæна. Цæугæдонмæ цардыуаджы хауæццæгтæ бирæ хæццæ кæны, уымæй уæлдай хæстæгдæр фабрикæтæ æмæ заводтæй æвзарæнтæ. Фæндæгтæ йæм хæстæг кæй сты, уый дæр ыл хорзырдæм нæ ахады.
Фæндæгтæ фылдæр Терчы былгæрон арæзт сты. Цæугæдон æмæ фæндаг фæрсæй-фæрстæм куы уой, уæд хæдтулгæты газтæ дæр хæццæ кæнынц донмæ. Кæй зæгъын æй хъæуы, чъизи йæ кæнынц.
Дон райсыны размæ бæрцуат æртæ хатты анхъæвзын хъæуы. Стæй, æнæмæнг, хъуамæ авгæй уа. Уый фæстæ донмæ дæсгай экспертизæтимæ анализтæ æнхъæлмæ кæсы. Зæгъæм, гидрокарбонаттæ дзы цас ис, уый сбæлвырд кæнын. Уыдон дзуапп дæттынц ад æмæ хæрзхъæддзинадæн. Фæлварæны размæ колбæйы ныккæнынц сæрмагонд буаргъæд — метилорАнж. Индикатор æххуыс у туаггуыры бæрц базонынæн. Кæд дон ссырх уа, уæд æгæр туаг у, кæд сбур уа, уæд дзы згъæргидроксид бирæ ис. Ныртæккæ дзы æппæт дæр домæнтæн дзуапп дæтты. Дарддæр пробиркæмæ æртахгай цæххы туагад кæлы.
Дон чысыл уардихуыз куы свæййы, уæд иртасæн фæци. Минералтæ дзы бæлвырд цас ис, уый та æрмæст æгъау фæлварæнты руаджы базонæн ис. Фæлæ сæйраг куыст конд у. Дарддæр бæрæг кæнæм цæххыты бæрц.
Иртасæнтæн сæ фылдæр нырма разæй ис, фæлæ ныртæккæ дæр фидарæй зæъæн ис — Терк сыгъдæггæнинаг у. Бирæ азты дæргъы нымад у бæстæйы чъизидæр цæугæдæттæй иуыл. Специалисттæ куыд зæгъынц, афтæмæй хъуыддаг уый мидæг ис, æмæ йæ сыгъдæггæнæн ифтонггæрзты хъомыс чысыл у.
Теркæн 100 фæрсагдонæй фылдæр ис алы регионты. Уыдонæй иуты егъау куыстуæттæ ис. Сыгъдæггæнæнты тых сыл не ‘ххæссы. Уæдæ адæм сæхæдæг дæр фаг чъизи кæнынц Терчы. Афтæмæй та цæугæдонæн стратегион ахадындзинад ис. Энерги æмæ донæй ифтонг кæны бирæ сахартæ æмæ хъæутæ. Хъахъхъæнын æй хъæуы.
